DYA Infrastructuur Architectuurproces

Business-, informatie- en infrastructuurarchitectuur hebben een gemeenschappelijk doel, namelijk het optimaal ondersteunen van de bedrijfsvoering van een organisatie. Dit kan niet zonder input van, en terugkoppeling tussen, de drie architectuurdisciplines onderling. Om tegelijkertijd doelmatig en slagvaardig op te treden binnen het architectuurproces, dienen de disciplines uit te gaan van de dynamiek en structuren die aan de eigen competentiegebieden ten grondslag liggen. Dit geldt zeker ook voor infrastructuurarchitectuur, die haar eigen rol kenbaar en hanteerbaar moet maken door duidelijkheid te scheppen over de begrippen die in dit vakgebied van toepassing zijn. Dit gaat het eenvoudigst door de infrastructuuroplossingen te beschrijven in logische en functionele termen. DYA|Infrastructuur hanteert een set van ‘Kwaliteitsattributen’ om de ‘hoedanigheid’ van oplossingen te beschrijven. De Kwaliteitsattributen nemen een belangrijke rol in de onderlinge afstemming tussen architectuurdisciplines in het architectuurproces, want ongeacht de onderliggende (technologische) structuur, de kwaliteitsattributen kunnen worden ingebed in elk van de architectuurdomeinen, en daarna worden gebruikt in elk aspect van de uiteindelijke oplossing. Tegelijkertijd leveren de Kwaliteitsattributen ook input voor ontwerp, realiseren en test van oplossingen binnen het eigen (infrastructuur)vakgebied. Op die manier lopen de Kwaliteitsattributen als rode draad door de verschillende fasen en activiteiten die komen kijken bij het bedrijven van (infrastructuur)architectuur. Daarom zijn Kwaliteitsattributen een steeds terugkerend thema in de verschillende fasen en activiteiten van de infrastructuurarchitectuur. Daarom ook is het van het grootste belang om de Kwaliteitsattributen zorgvuldig te kiezen en in te vullen. Op zijn minst dienen zij de unieke en inherente kwaliteiten van de infrastrucuuroplossing weer te kunnen geven.

Kwaliteitsatrributen als communicatie

Samenwerking tussen architectuurdisciplines vraagt wederzijds begrip en overeenstemming over de gebruikte kwaliteitsattributen

In het architectuurproces dienen de architectuurdisciplines zich –waar nodig- aan elkaar aan te passen, echter zonder zichzelf te verloochenen. Van de deelnemende disciplines mag worden verwacht dat ze duidelijk maken wat zij in te brengen hebben en waar de eigen –al dan niet intrinsieke- begrenzingen liggen. Niet alle eisen en wensen kunnen altijd effectief worden ingevuld, vooral wanneer ze (gedeeltelijk) tegenstrijdig zijn. Willen deelarchitecturen effectief sturend kunnen optreden, dan hebben zij richting nodig vanuit het architectuurproces in zijn geheel, maar deze richting moet ook passen bij de aard van de eigen vakgebieden. In het architectuurproces moet duidelijk worden op welke Kwaliteitsattributen het accent wordt gelegd, zodat helder wordt welke oplossingsrichtingen realistisch en passend zijn. Met het mandaat dat vanuit samenwerking en afstemming is verkregen, kunnen binnen ieder vakgebied oplossingen worden uitgewerkt die niet op zichzelf staan, maar consistent en passend zijn voor het geheel van de architectuur. Ook biedt dit mandaat houvast bij het controleren en rapporteren van opgeleverde resultaten.

Om te voorkomen dat disciplines langs elkaar heen praten, zal duidelijkheid en overeenstemming moeten bestaan over de begrippen die de disciplines in het architectuurproces inbrengen en waarlangs de afstemming wordt gevoerd. Infrastructuurarchitectuur neemt eigen Kwaliteitsattributen mee in deze afstemming en legt deze naast de Kwaliteitsattributen van business- en informatiearchitectuur.

Naast de Kwaliteitsattributen zijn een tweetal factoren in het spel die van invloed zijn op de oplossingsrichtingen die mogelijk zijn, namelijk kosten en tijd. Deze factoren worden van buitenaf (veelal door de organisatie) opgelegd en raken alle vormen van architectuur. Tijd en geld zijn over het algemeen de belangrijkste kaders die de omvang en kwaliteit en daarmee de haalbaarheid van een oplossingsrichting bepalen. In veel gevallen zijn tijd en geld dusdanig beperkend, dat een verschillend gewicht aan Kwaliteitsattributen moet worden gegeven om een realistische oplossing mogelijk te maken. Hiermee zal het architectuurproces met recht af en toe ook een debat zijn, waar het uitwisselen en wegen van argumenten moet leiden tot een oplossing die de belangen van een organisatie optimaal dient binnen de grenzen die door geld en tijd zijn gesteld.

Kwaliteitsattributen voor Infrastructuurarchitectuur

Kwaliteitsattributen zijn enigszins abstract van aard, omdat ze het ‘hoe’ aanduiden en niet het ‘wat’. In het architectuurproces worden verbanden tussen correlerende Kwaliteitsattributen uit de verschillende vakgebieden gezocht en aangegeven. Zo wordt makkelijker zichtbaar welke invloed keuzes binnen het ene vakgebied hebben op oplossingsrichtingen en mogelijkheden binnen andere vakgebieden. Hoe meer dit proactief gebeurt, en hoe meer Kwaliteitsattributen gekoppeld kunnen worden, hoe constructiever het proces zal zijn. Binnen de afstemming zijn sommige Kwaliteitsattributen tussen disciplines makkelijk tot elkaar herleidbaar, terwijl andere vooral de eigenheid van één van de disciplines onderstrepen. Toch zullen de verschillende disciplines zich meestal herkennen in de Kwaliteitsattributen van de andere disciplines –als de Kwaliteitsattributen goed zijn gedefinieerd en toegelicht.

Met name vanuit de doelstelling dat infrastructuur moet functioneren als nutsvoorziening, worden drie categorieën met elk twee Kwaliteitsattributen onderscheiden waarmee de intrinsieke kwaliteit van infrastructuuroplossingen wordt uitgedrukt:

  • Flexibiliteit (Aanpasbaarheid en Schaalbaarheid)
  • Onderhoudbaarheid (Beheerbaarheid en verrekenbaarheid)
  • Betrouwbaarheid (Beschikbaarheid en Integriteit)

De zes hier gedefinieerde Kwaliteitsattributen gelden niet exclusief voor infrastructuurtoepassingen, maar binnen de ‘infrastructuur als nutsvoorziening’-doelstelling zijn het wel de meest leidende.

Niet alle partners zijn zich altijd voldoende bewust van (de betekenis van) Kwaliteitsattributen die voor het eigen vakgebied gelden en de gevolgen van uitspraken hierover. Toch zullen ook zij aangeven welke wensen en eisen zij hebben ten aanzien van een bepaalde oplossing. Het is dan aan de andere deelnemers van het architectuurproces om de consequenties hiervan voor het eigen vakgebied aan de andere disciplines duidelijk te maken. Een voorbeeld: Vanuit een bepaalde businessarchitectuur wordt een beschikbaarheid geëist van 99,99%. Infrastructuurarchitectuur geeft hierop aan dat deze eis qua beschikbaarheid weliswaar gehaald zou kunnen worden, maar dat dit aanzienlijke gevolgen heeft ten aanzien van de term schaalbaarheid en de factor geld. Van businessarchitectuur wordt vervolgens een uitspraak verwacht of in dat licht de gepostuleerde beschikbaarheidseis houdbaar is. Voorkomen moet worden dat disciplines elkaar Kwaliteitsattributen en begrippenkaders opleggen of op laten leggen, want dit frustreert het proces en werkt uiteindelijk contraproductief, omdat deze begrippenkaders buiten het eigen domein nietszeggend zijn.

Het oorspronkelijke artikel stond op sogeti.nl.

Boeken over dit onderwerp

Best Practice for ICT Infrastructure Management

Auteur: The Stationary Office
‘ICT Infrastructure Management’ is onderdeel van een serie van 7 boeken van OGC over ITIL. Deze uitgave beschrijft o.a. netwerk service management, operations management, management van lokale processor, computerinstallatie en acceptatie van management systemen.
Europrijs: 65,0
Bestellen

Foundation of IT Service Management Based on ITIL 2nd edtion

Auteur: Jan van Bon
This introduction to IT Service Management, published by ITSMF-NL, is based on the latest edition of the ITIL books on Service Support, Service Delivery and Security Management, and is intended to serve as:
– a thorough and convenient introduction to the field of IT Service Management and the core books in the IT Infrastructure Library (ITIL).
– a self-study guide that contains all the material needed to prepare for the Foundation Certificate examination in IT Service Management.
Europrijs: 42,35
Bestellen

Meer boeken over infrastructuur vinden.


-- Printbare PDF-versie --


Gerelateerde artikelen

No votes yet.
Please wait...

Aanvullingen

Geef zelf een aanvulling.

Geef een aanvulling

Licentie: Creative Commons (Naamsvermelding/Gelijkdelen)

Checklisten:
Kosten/batenanalyse systeemconcept 29 vragen.
Systeem performance test 16 vragen.
Organiseer Exploitatie en beheer 104 vragen.
Sidebar