kwaliteit

Gebruik de 522 IT checklisten van ITpedia, met in totaal 22028 vragen.

Zoek in de omschrijvingenOmschrijvingAantal vragen
IT projectfaseringBestaat uit meerdere checklisten
Application Services Library (ASL)Bestaat uit meerdere checklisten
ContinuïteitBestaat uit meerdere checklisten
KwaliteitsattributenBestaat uit meerdere checklisten
Functies in de automatiseringBestaat uit meerdere checklisten
WebdesignBestaat uit meerdere checklisten
Of zoek naar een woord: Fulltekst

Laatst gebruikt: Continuiteitsbeheer op: 2017-02-26 09:32 Checklist
Toezenden van eerdere beoordelingen per e-mail.
E-mailadres:

Wat zijn ISO-normen?

De NEN–ISO–9001 norm is een internationaal erkende norm voor kwaliteitssystemen. In de norm staat aan welke eisen een kwaliteitssysteem minimaal moet voldoen om in aanmerking te komen voor een ISO–9001 certificaat. De ISO–norm bevat zo’n 20 paragrafen waarin eisen beschreven staan aan bijvoorbeeld het systeem van taakafstemming en overleg, klachtenafhandeling, procesbeheersing, contractbeoordeling en capaciteitsplanning. De […]

Zoveel checklisten, zoveel vragen

Meer dan 500 checklisten en met meer dan 20.000 vragen, alleen al over IT. Is dat niet een beetje to much? Het antwoord daarop is ja en nee. Niet iedereen zal altijd alle checklisten gebruiken, en zeker niet in één project. De ene taak is de andere niet en een project kan niet tegelijkertijd maatwerk […]

Van Wim Hoogenraad op 31 maart 2011 | Achtergronden, ITpedia | Aanvullen?
Tags:,
Checklisten: 2

3 methoden om kwaliteit te verbeteren.

Globaal genomen zijn er drie methoden om de kwaliteit van producten te verbeteren. Deze methoden kunnen afzonderlijk worden gebruikt en ingevoerd. Ze kunnen echter ook naast elkaar worden gebruikt waardoor een totaal aanpak ontstaat. 1. Kwaliteit verbeteren met preventieve methode De eerste methode is de zogenaamde preventieve-methode. Het idee achter deze methode is dat voorkomen […]

IT kwaliteitsbewustzijn en de definities van kwaliteit

Bij het maken van producten in het algemeen is altijd sprake van een zeker kwaliteitsbe­wust­zijn. Als niet dit het geval zou zijn zouden schepen zinken, huizen onbewoonbaar zijn en een voetbal na één trap lek. Vaak wordt uitgegaan van beproefde concepten die tot norm verheven zijn. Dit maakt nieuw onderzoek overbodig en drukt de kosten. […]

Reviewaspecten in een moderne ontwikkelomgeving

Bij de klassieke manier van automatiseren krijgt de gebruikersorganisatie aan het begin van de ontwerpfase de gelegenheid om aan te geven welke functionaliteit hij wenst. Daarna trekt de ontwerper zich terug en komt na verloop van tijd met een product dat het concept-ontwerp heet. Op dit ontwerp kon de gebruiker dan commentaar leveren waarna een […]

Systeem denken drijft effectieve en blijvende performance optimalisatie aan

John Seddon heeft een zinnige mening over kwaliteit en Systeem denken. Hij is het bedrijf Vanguard gestart samen met enkele grootheden uit kwaliteitsdenken, zoals W. Edwards Deming en Taiichi Ohno. Hij heeft daarmee het doel om performance verbetering binnen de dienstensector een grote impuls te geven. Daarvoor heeft hij zijn toevlucht gezocht in de methode, […]

Van Hans Lodder op 3 februari 2011 | Achtergronden, Analyses | Aanvullen?
Tags:, ,
Checklisten: 2

Kwaliteitsplan helpt het beheer in kaart te brengen

Het kwaliteitsplan dient om aan te geven hoe informatiesystemen op een constant kwaliteitsniveau moeten worden gehouden. Als na de invoering van een systeem er geen aandacht meer aan wordt besteed zal dat systeem langzaam wegkwijnen. [Klik op de titel voor het gehele artikel]

Van Wim Hoogenraad op 13 januari 2011 | Adviezen, Knelpunten | Aanvullen?
Tags:, , ,
Checklisten: 2

Kwaliteitsattributen

Een kwaliteitsattribuut is een eigenschap van een functie. Het beschrijft niet de functie zelf, maar een aspect van de wijze waarop de functie zich gedraagt, en aan welke eis in dat verband wordt voldaan. Een kwaliteitsattribuut voorziet daarmee in de wens de geschiktheid en passendheid van een functie aan te geven.

Kwaliteitsattributen nemen een belangrijke plaats in bij de onderlinge afstemming tussen de bedrijfs-, informatie- en infrastructuurdisciplines in het architectuurproces. Vanuit de ondelinge afstemming kunnen binnen iedere discipline oplossingen worden uitgewerkt die niet op zichzelf staan, maar consistent en passend zijn voor het geheel van de architectuur. Naast de specifieke kwaliteitsattributen uit de bedrijfs- en informatiearchitectuur, heeft infrastructuurarchitectuur zijn eigen set aan kwaliteitsattributen. Vanuit de doelstelling infrastructuurfunctionaliteit te bouwen als nutsvoorziening zijn enkele kwaliteitsattribuutgroepen te onderscheiden, ieder met meerdere kwaliteitsattributen, die uitdrukking geven aan de inherente kwaliteit van infrastructuuroplossingen.

In de tabel hieronder wordt verwezen naar zes kwaliteitsattributen met de grootste relevantie voor infrastructuur voorzieningen, ondergebracht in drie kwaliteitsattribuutgroepen.

Kwaliteitsattribuutgroep Kwaliteitsattribuut
Flexibiliteit Aanpasbaarheid
Schaalbaarheid
Onderhoudbaarheid Beheerbaarheid
Verrekenbaarheid
Betrouwbaarheid Beschikbaarheid
Integriteit

Voor Infrastructuur Architectuur

Aanpasbaarheid (Adaptability)

De aanpasbaarheid van een oplossing bepaalt hoe makkelijk of moeilijk een verandering is door te voeren. De aanpasbaarheid wordt bevorderd door het modulair opbouwen van systemen (met behulp van standaard componenten), het gebruik van gestandaardiseerde protocollen en hulpmiddelen, en het beperken van complexiteit van geboden functionaliteit (diensten).

Schaalbaarheid (Scalability)

De schaalbaarheid van een oplossing bepaalt hoe makkelijk of moeilijk de capaciteit van een geboden (deel)oplossing is te wijzigen. Infrastructuuroplossingen kennen een interne en een externe schaalbaarheid. Interne schaalbaarheid wordt geleverd door schaalbaarheid (uitbreidbaarheid) van componenten zelf, externe schaalbaarheid wordt gerealiseerd door meerdere componenten parallel in te zetten. Bij de bepaling van de schaalbaarheid van een oplossingen verdienen koppelvlakken en aggregatiepunten extra aandacht, omdat daar de meeste knelpunten optreden.

Beheerbaarheid (Manageability)

De beheerbaarheid van een oplossing bepaalt hoe moeilijk of makkelijk het is om een systeem operationeel bruikbaar te houden. Onderdelen die hierin een rol spelen zijn de mogelijkheden tot gestandaardiseerde bewaking (monitoring en alerting), standaardisatie en complexiteit van beheerinterfaces en -hulpmiddelen, en de benodigde specialisatie van beheerders.

Verrekenbaarheid (Accountability)

Helaas bestaat geen goede vertaling van het Engelse “accountability”, dus gebruiken we in het Nederlands “verrekenbaarheid” of “toerekenbaarheid”. De verrekenbaarheid van een oplossing bepaalt hoe makkelijk de gebruikskosten zijn te meten en in rekening te brengen. De mogelijkheid tot het definiëren van eenheden (zoals Bouwblokken en Elementen) en de daaraan gerelateerde kosten (aanschaf-, exploitatie- en verwijderingskosten) vergemakkelijkt de verrekenbaarheid van een oplossing.

Beschikbaarheid (Availability)

De beschikbaarheid van een oplossing bepaalt de garantie dat een oplossing tijdig, correct en adequaat functioneert, afhankelijk van geleverde input. Hiermee wordt niet alleen het ‘in werking zijn’ van de functionaliteit bedoeld, maar ook dat de gespecificeerde prestatie – op basis van de verwachte input – wordt gehaald. De gegarandeerde beschikbaarheid van infrastructuur services wordt meestal verhoogd (zowel qua performance als bereikbaarheid) door meerdere instanties van een service in te zetten. Om deze hogere beschikbaarheid te kunnen benutten, dient de applicatiearchitectuur hierop aan te sluiten.

Integriteit (Integrity)

De integriteit van een oplossing bepaalt hoe makkelijk of moeilijk het is misbruik te maken van een systeem (al dan niet met schade tot gevolg). Integriteit wordt gerealiseerd middels diverse maatregelen, die verschillende soorten van misbruik tegengaan:

  • authenticatie en autorisatie: op basis van identiteit wordt aan een gebruiker/beheerder toegang verleend en een rol toegekend, die hem/haar in staat stelt bepaalde data te benaderen en daarop bewerkingen uit te voeren;
  • accounting/auditing/logging: acties van gebruikers/beheerders worden vastgelegd om misbruik te kunnen traceren;
  • afscherming: vertrouwelijke gegevens zijn alleen bruikbaar/inzichtelijk voor geautoriseerde gebruikers/beheerders;
  • garantie van echtheid/onweerlegbaarheid: van gegevens wordt aangetoond dat zij afkomstig zijn van een door de gebruiker/beheerder vertrouwde bron, en dat zij authentiek en onveranderd zijn

Beveiligingsmaatregelen zijn dikwijls complementair aan elkaar, in veel modellen is ook beschikbaarheid een onderdeel van beveiliging. Als classificatie van data wordt dan ook veelal de zogenaamde BIV-codering gehanteerd, waarmee data en toepassingen worden ingedeeld op Beschikbaarheid, Integriteit en Vertrouwelijkheid. DYA|Infrastructuur respecteert deze indeling, maar kiest voor het architectuurproces voor een eigen indeling, om te borgen dat het Kwaliteitsattribuut ‘beschikbaarheid’ in de volle breedte wordt ingevuld.

Een groot risico ten aanzien van beveiliging is dat het een eigen leven gaat leiden, zodat gebruiks- en beheereisen onnodig sterk gefrustreerd worden door te stringente beveiligingsmaatregelen. Beveiligingseisen dienen daarom altijd eerst gerelateerd te worden aan de dagelijkse praktijk en de daar geldende normen. Hiermee worden de technische beveiligingsmogelijkheden in perspectief geplaatst.

Samenvatting Kwaliteitsattributen

De hier gegeven omschrijving van Kwaliteitsattributen is richtingduidend. Omdat per organisatie een verschillende invulling aan Kwaliteitsattributen kan worden gegeven is in de praktijk nadere precisering nodig. Daarbij komt dat Kwaliteitsattributen niet per definitie heilig zijn. De zes hier benoemde Kwaliteitsattributen zijn het meest passend bij de ‘infrastructuur als nutsvoorziening’-doelstelling, maar ook andere Kwaliteitsattributen kunnen binnen een organisatie van betekenis zijn. DYA|Infrastructuur schrijft Kwaliteitsattributen dus niet dwingend voor. Zolang Kwaliteitsattributen niet geforceerd vanuit andere vakgebieden worden opgelegd, maar intrinsiek bij het eigen vakgebied passen, zijn ze legitiem. Wezensvreemde Kwaliteitsattributen zullen wellicht binnen de dialoog lijken te functioneren, maar zijn uiteindelijk nietszeggend bij het vormgeven van werkelijke oplossingen.

Het is dikwijls erg moeilijk om Kwaliteitsattributen vooraf uitputtend te kwantificeren. In het architectuurproces gaat het vooral om de afweging en prioriteitsstelling tussen de verschillende Kwaliteitsattributen onderling. Tijdens het ontwerpproces (wanneer het gaat om een concrete oplossing in een concrete context) dienen relevante Kwaliteitsattributen daarom verder te worden gespecificeerd en uitgediept. Idealiter worden tijdens de ontwerpfase ook de (infrastructuur)testplannen opgesteld, waarmee bijna vanzelfsprekend nadere specificatie van Kwaliteitsattributen plaatsvindt.

Binnen DYA|Infrastructuur krijgen de Kwaliteitsattributen een expliciete rol binnen het Bouwblokkenmodel, dat in de volgende paragraaf wordt neergezet.

Oorspronkelijke artikelen hier en hier op sogeti.nl


-- Printbare PDF-versie --